1. HABERLER

  2. DÜNYA

  3. '11 Eylül Gazvesi'nden sonra Amerika'nın işgallere ve katliamlara ayırdığı bütçe
'11 Eylül Gazvesi'nden sonra Amerika'nın işgallere ve katliamlara ayırdığı bütçe

'11 Eylül Gazvesi'nden sonra Amerika'nın işgallere ve katliamlara ayırdığı bütçe

11 Eylül 2001'de ABD'de İkiz Kuleler'e düzenlenen saldırılardan birkaç hafta sonra başlayan ABD'nin Afganistan işgali 13 yıl sürdü. Savaşın maliyeti 686 milyar doları buldu.

A+A-

11 Eylül 2001'de Amerika'nın İslam Dünyası'nda yaptığı katliam ve işlediği suçlara karşımık düzenlenen şehadet saldırılarından kısa bir süre sonra Afganistan'a işgal gücü gönderen ABD, tarihinin en uzun savaşında 2 bin 300'ü aşkın askerini kaybederken, savaşın ülkeye maliyeti 686 milyar doları buldu.

ABD, 11 Eylül 2001'de tarihinin en büyük saldırılarından biriyle sarsıldı. Sivil uçaklarla Dünya Ticaret Merkezi olan İkiz Kulelere ve Savunma Bakanlığı Pentagon'a saldırılar yapıldı. İkiz kuleler yıkılırken, saldırıda 3 binden fazla insan yaşamını yitirdi. Saldırılar daha sonra bir çok İslam toprağında işgalci olarak bulunan ABD'nin farklı coğrafyalarara saldırmasını beraberinde getirdi.

İşgal ve katliamların başlangıcından itibaren yaşanan önemli gelişmeler şöyle gelişti:

ABD öncülüğündeki Haçıl işgal güçleri, 11 Eylül'deki saldırılardan birkaç hafta sonra şer'i bir idareye sahip Taliban hükümetini devirmek için 7 Ekim'de Afganistan'a karşı "Kalıcı Özgürlük Operasyonu"nu adı altında büyük bir işgal (Operation Enduring Freedom) başlattı. Dönemin ABD Başkanı George W. Bush, Amerikan ve İngiliz askerlerinin Afganistan'daki Taliban ve El-Kaide hedeflerini vurmaya başladığını duyurdu.

Dönemin İngiltere Savunma Bakanı Adam Ingram, 4 bin 200 İngiliz askerinin Afganistan'a gönderileceğini bildirirken, işgal ve katliamlar bir ayını doldurmadan Türkiye'nin de aralarında bulunduğu çok sayıda ülke Afganistan'a asker göndereceğini açıkladı. Birleşmiş Milletler de, Uluslararası Güvenlik ve Destek Gücü'nün (ISAF) kurulması ve Afganlılara güvenlik desteği verilmesini onayladı. NATO, Ağustos 2003'de ISAF'ın sorumluluğunu üstlendi.

ABD Başkanı George Bush, Mart 2006'da Afganistan'a ilk ziyaretini yaparak Karzai'yle görüşürken, 2007 yılının başında Bush, NATO'dan, sayıları o dönemde 50 bini bulan uluslararası koalisyon askerlerinin sayısının artırılmasını istedi.

Obama döneminde Amerikan askerlerinin sayısı 100 bini buldu 

Diğer yandan Barack Obama, ülkeye ilk ziyaretini ABD başkan adayıyken 2008'de yaptı.

Obama, 2009'da göreve başlamasının ardından Afganistan'da görev yapan Amerikan askerlerinin sayısının 17 bin kişi daha artırılmasını onayladı.

Obama, ilk başkanlık yılının sonuna geldiği 2010'da yaklaşık 30 bin Amerikan askerinin daha Afganistan'a gideceğini duyurdu. Obama'nın açıkladığı bu rakamla, 2001'den itibaren Afganistan'daki ABD askerlerinin sayısı yaklaşık 100 bine ulaşmış oldu. ABD askerlerinin haricinde o dönemde Afganistan'da NATO'nun da 40 bin askeri bulunuyordu.

Amerikan askerleri Kur'an yaktı 

Washington ile Kabil hükümetini zorda bırakan bir dizi gelişme 2012 başlarında yaşandı. Amerikan askerlerinin şubat ayında Kur'an yaktığının ortaya çıkması üzerine halk mücahidlere daha da yakınlaştı, Kandahar bölgesinde NATO üssünde görevli Amerikan askerinin, yakınlarda bulunan bir köyde evlere girerek sivillere rastgele ateş açmasıyla bölge iyice gerildi. Amerikalı askerin saldırısında aralarında 9 çocuk ve 3 kadının da bulunduğu 15 kişi hayatını kaybetti.

Afgan güçleri, ülkenin tamamı için güvenliği sağlama görevini NATO'dan haziran 2013'de resmen devralırken, Fransa, Afganistan'da muharebe amaçlı bulunan askerlerini 2012 sonu itibariyle çekeceğini bildirdi.

Taliban'ın elindeki Amerikan askeri Bergdahl serbest bırakıldı 

Obama, mayıs 2014'te Taliban'ın elinde 5 yıldır esir bulunan Amerikan askeri, çavuş Bowe Bergdahl'ın serbest bırakıldığını duyurdu. Bergdahl'ın, Guantanamo'da tutuklu bulunan 5 üst düzey Taliban üyesi karşılığında serbest bırakılması ABD'de tartışmaları da beraberinde getirdi.

Savaş misyonu kağıt üzerinde 28 Aralık'ta sona erdi 

Afganistan ile ABD arasında, 2014 sonrasında Afganistan'da yaklaşık 10 bin Amerikan askerinin kalmasına olanak sağlayan İkili Güvenlik Anlaşması imzalandı.

İngiltere, Afganistan'da yönetimini elinde bulundurduğu son üsten de bayrağını indirerek 13 yıl aradan sonra Afganistan'dan çekildi.

ABD liderliğindeki NATO güçlerinin Afganistan'daki savaş misyonu, 28 Aralık'ta Kabil'de düzenlenen törenle kağıt üzerinde resmen sona erdi.

Başkan Obama, ABD'nin Afganistan'daki muharip misyonunun sona ermesine ilişkin, "Amerikan tarihinin en uzun savaşında bir sonuca varmak üzere olduklarını" söyleyen Obama, başkanlığa geldiğinde Afganistan ve Irak'ta 180 bin Amerikan askerinin bulunduğunu, şimdi ise bu rakamın 15 binden az olduğunu ifade etti.

Savaşın maliyeti her yıl arttı 

13 yıl önce 50'den fazla ülkenin katılımıyla ISAF kapsamında başlayan Taliban ve El-Kaide ile mücadele misyonu, 1 Ocak 2015'ten itibaren "Kararlı Destek" misyonuna dönüşecek. "Kararlı Destek" misyonu kapsamında 11 bini Amerikalı, 13 bin 500 yabancı asker, Afgan güçlerine eğitim, danışma ve yardım hizmeti vermek için ülkede kalacak. Amerikan askerlerinin belli bir kısmı özel durumlarda terörle mücadele operasyonlarına da katılacak.

Amerikan askerleri ülkedeki belirli birkaç üste kalacak ve sayıları 2015 sonuna kadar 5-6 bine düşürülecek.

NATO'nun savaş misyonunun 31 aralık 2014'te sona ermesiyle 350 bin Afgan güvenlik gücü mensubu ülkenin güvenliğinden sorumlu olacak, ABD sadece hava desteği verecek. Fakat fiili işgalin devam etmesine kesin gözle bakılıyor.

ABD Kongresi verilerine göre, NATO'nun Afganistan misyonunun başladığı 2001 yılından beri 2 bin 356 Amerikalı asker öldürüldü. Tarihinin en uzun savaşının maliyeti ABD'ye 686 milyar dolar oldu. Harvard Kennedy School'un raporuna göre, ABD'nin bu savaş için ayırdığı bütçe, George W. Bush başkanlığını bırakırken 171,7 milyar dolara ulaştı. Obama döneminde ise bu rakam 2012 sonu itibariyle 385,6 milyar dolara ulaştı. ABD yönetimi, 2013'den itibaren savaş için 128,7 milyar dolar harcayarak, 13 yıllık savaşta toplam 686 milyar dolar harcadı.

Artan sivil ve askeri kayıplar 

Yıllar süren savaşta bugüne kadar işgal güçleri tarafından öldürülen Afganlıların sayısının 100 bine yaklaştığı ifade edilirken, onbinlerce sivil yaralandı. Ayrıca savaş boyunca insansız hava araçlarının sivillerin ölümündeki payı oldukça tartışıldı.

Son iki yılda 9 binden fazla Afgan güvenlik gücü Taliban'la savaşta hayatını kaybetti. Bu rakam ise 13 yılda ölen Amerikan askerlerinin sayısının yaklaşık dört katına tekabül ediyor.

BM verilerine göre, bu yıl ocak-kasım dönemindeki şiddet olaylarında 3 bin 188 kişi hayatını kaybetti. Büyük çoğunluğunun Amerika'nın neden olduğu göre sivil kayıplarda geçen yıla göre yüzde 19 artış olduğunu belirtti.

Afgan güvenlik güçleri de aynı dönemde 4 bin 600 kayıp verdi. BM, geçen günlerde sivil ölümlerin 2014'te 10 bine ulaşabileceğini duyurdu.

 

Kaynak: AA

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.